สังคมอายุยืน: วิกฤตหรือโอกาส?

Updated: Dec 27, 2019

Highlight

- ในอีก 2 ทศวรรษข้างหน้า ค่าเฉลี่ยการมีชีวิตของคนในโลกจะเพิ่มเป็น 90 ปี ผู้สูงอายุกำลังจะเป็น "ประชากรหลัก" ของโลก - ผู้สูงอายุ มีแนวโน้มที่จะอายุยืนอย่างมีคุณภาพมากขึ้น และเป็นกลุ่มคนที่มีกำลังซื้อและพึ่งพารายได้จาก Wealth มากกว่าการจ้างงานแบบคนหนุ่มสาว - ในปี 2032 มูลค่าของเศรษฐกิจอายุยืนในสหรัฐอเมริกา (Longevity Economy) จะพุ่งสูงถึง 13.5 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ

- เมื่ออายุยืนขึ้น ความต้องการหลายด้านในชีวิตเปลี่ยนไป ตั้งแต่ ความต้องการด้านสุขภาพ การกิน การอยู่ การท่องเที่ยว การเงิน และการทำงาน ความต้องการที่เปลี่ยนไปทั้งระบบนำพามาซึ่งโอกาสใหม่ทางธุรกิจ


จาก "สังคมสูงอายุ" สู่ "สังคมอายุยืน" ในปี 2050 ค่าเฉลี่ยการมีชีวิตอยู่ของคนไทยจะเพิ่มขึ้นไปอยู่ที่ 90 ปี ในปี 2040 คนไทยอายุ 70+ จะเพิ่มขึ้นเป็น 11.6 ล้านคน จาก 5.4 ล้านคนในปี 2020 และเป็นผู้สูงอายุที่มีกำลังซื้อจาก Wealth มากกว่าคนหนุ่มสาวที่พึ่งพารายได้จากการจ้างงาน

เมื่อก่อนเราอาจคุณชินกับคำว่า "สังคมสูงอายุ (Aging Society)" ซึ่งหมายถึง สังคมที่เต็มไปด้วยคนสูงอายุ เป็นสังคมที่ผู้สูงอายุต้องได้รับการดูแลจากคนในวัยอื่น อย่างไรก็ดี ปัจจุบันสถานการณ์สังคมสูงอายุเปลี่ยนแปลงไป ผู้สูงอายุจำนวนมากยังสามารถดูแลตนเองได้ และบางคนยังทำงานอยู่ ในขณะเดียวกัน ประเทศไทยไม่ได้มีเพียงผู้สูงอายุ ที่อายุยืนมากขึ้น คนไทยในวัยอื่นมีแนวโน้มที่จะ "อายุยืนขึ้น" เช่นเดียวกัน สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย (TRDI) คาดการณ์ว่า คนไทยที่เกิดในปี 2559 มีแนวโน้มที่จะมีอายุยาวนานถึง 80-98 ปี ซึ่งเกือบ 100 ปี


จาก "สังคมสูงอายุ" จึงเปลี่ยนเป็น "สังคมอายุยืน" การก้าวสู่ประเทศที่มีสัดส่วนประชากรสูงอายุมากขึ้น ไม่ใช่เรื่องของผู้สูงอายุเท่านั้น แต่เป็นเรื่องของทุกคนในสังคม เพราะทุกคนในสังคมกำลังที่จะมี "อายุยืน" มากขึ้น


เมื่ออายุยืนถึง 100? อะไรจะเปลี่ยนไปบ้าง?

คำถามใหญ่ที่ตามมา คือ เมื่ออายุยืนขึ้น ชีวิตหลังจากนั้นจะเป็นอย่างไร โดยทั่วไปแล้ว เมื่อเริ่มอายุประมาณ 60 ปี ประชากรไทยจะเริ่มพิจารณาถึงการเกษียณอายุการทำงาน และใชัชีวิตบั้นปลายไปตามที่ตนเองตั้งใจไว้ แต่ในปัจจุบัน จะเห็นได้ว่าเริ่มมีความเปลี่ยนแปลงเกิดขึ้นในการเกษียณ ผู้สูงอายุบางคนยังทำงานอยู่ หลายองค์กรเริ่มเล็งเห็นว่า บุคลากรผู้สูงอายุนั้น หลายท่านเป็นผู้ทรงคุณวุฒิ มีความรู้ความสามารถ และสามารถแบ่งปันประสบการณ์ให้กับคนรุ่นใหม่ในองค์กรได้ ไม่ได้มีเพียงการทำงานที่เปลี่ยนแปลงไป การใช้ชีวิตเปลี่ยนไปเช่นเดียวกัน แม้จะอายุยืนมากขึ้น สภาวะทางร่างกายบางส่วนอาจไม่สามารถทำงานได้อย่างที่เคยเป็น การใช้ชีวิตจึงต้องเปลี่ยนไป ตั้งแต่การกิน ผู้สูงอายุมีความจำเป็นที่จะต้องระมัดระวังเรื่องอาหารมากขึ้น ต้องใช้เวลาในการคัดสรรมากขึ้น ความต้องการด้านสุขภาพก็เปลี่ยนไป อาจต้องเปลี่ยนวิธีการออกกำลังกายและดูแลสุขภาพ แม้แต่การท่องเที่ยวหรือกิจกรรมสันทนาการ ที่ต้องปรับเปลี่ยนเพื่อความสะดวกและคล่องตัวตามวัยที่เพิ่มมากขึ้น จะเห็นได้ว่า การมีอายุยืนมากขึ้น ทำให้การใช้ชีวิตในทุกส่วน ตั้งแต่เรื่องพื้นฐานอย่างการกิน การอยู่ การนอน ไปจนถึงการทำงานเปลี่ยนไป


6 โอกาสใหม่ทางธุรกิจ จากสังคมอายุยืน ผู้สูงอายุ กำลังเป็นกลุ่มผู้บริโภคสำคัญของโลก ในรายงาน "The Longevity Economy Generating economic growth and new opportunities for business" โดย Oxford Economics คาดการณ์ว่า ในปี 2032 มูลค่าของเศรษฐกิจอายุยืนในสหรัฐอเมริกา (Longevity Economy) จะพุ่งสูงถึง 13.5 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งในมูลค่านี้นับรวมการจับจ่ายใช้สอยของกลุ่มผู้สูงวัย สำหรับประเทศไทย เมื่อก้าวเข้าสู่สังคมอายุยืน ความต้องการใหม่ของลูกค้ากลุ่มผู้สูงอายุมีแนวโน้มที่เพิ่มสูงขึ้นเช่นเดียวกัน โดยสามารถแบ่งการเกิดขึ้นของโอกาสใหม่ได้เป็นทั้งหมด 6 โอกาส ได้แก่ 1. โอกาสทางธุรกิจการแพทย์และสุขภาพ: เนื่องจากผู้สูงอายุ มีอายุยืนมากขึ้น การแพทย์ที่ต้องการมีความซับซ้อนมากขึ้น ไม่ใช่เพียงแค่การรักษา แต่เป็นการดูแลสุขภาพรูปแบบใหม่เพื่อให้อายุยืนอย่างมีคุณภาพ 2. โอกาสทางธุรกิจด้านอาหารและเครื่องดื่ม: ความสามารถในการรับรู้รสชาติ การเคี้ยว รวมถึงโภชนาการอาหารที่ผู้สูงอายุต้องการ มีความแตกต่างจากบุคคลในวัยอื่น ผู้สูงอายุต้องการสารอาหารที่ครบถ้วน ในขณะเดียวกัน ยังคงต้องการรสชาติอาหารที่ถูกปาก 3. โอกาสทางธุรกิจด้านการท่องเที่ยวและไลฟ์สไตล์: ผู้สูงอายุในปัจจุบัน มีแนวโน้มที่เป็นผู้สูงอายุแบบ Active มากขึ้น และยังคงมีความต้องการที่จะท่องเที่ยวและทำกิจกรรมสันทนาการ การออกแบบการท่องเที่ยวสำหรับกลุ่มผู้สูงอายุจึงเป็นอีกหนึ่งโอกาสใหม่ทางธุรกิจที่น่าสนใจ 4. โอกาสทางธุรกิจด้านการเงินและประกันภัย: อายุที่ยืนนานมากขึ้น จึงมีความจำเป็นที่จะต้องวางแผนการเงินที่ระมัดระวังมากขึ้น ความต้องการทางการจัดการเงินและความเสี่ยงอย่างเหมาะสม เป็นหนึ่งในความต้องการหลักของผู้สูงอายุ 5. โอกาสทางธุรกิจที่พักอาศัย: ไม่ใช่แค่ธุรกิจที่พักผู้สูงอายุที่มีความต้องการมากขึ้น นวัตกรรมบ้านที่ทำให้ผู้สูงอายุยังสามารถใช้ชีวิตร่วมกับบุคคลวัยอื่นในบ้านได้นั้นกำลังมีความต้องการเพิ่มมากขึ้น ตั้งแต่อุปกรณ์อำนวยความสะดวกต่างๆ ในบ้าน ไปจนถึงการออกแบบบ้านเพื่อความปลอดภัยสำหรับผู้สูงอายุ 6. โอกาสทางธุรกิจด้านการทำงานของผู้สูงอายุ: ผู้สูงอายุ มีแนวโน้มที่จะทำงานยาวนานขึ้นในองค์กร และมีความต้องการในการปรับทักษะ หรือ Reskills มากขึ้น เป็นความท้าทายขององค์กร และ ภาคธุรกิจว่า จะทำอย่างไรถึงจะดึงศักยภาพสูงสุดของผู้สูงอายุออกมาได้ "สังคมอายุยืน" เป็นสิ่งที่เกิดขึ้นแล้วในประเทศไทยอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ ในสภาวะที่อาจดูเหมือนเป็นวิกฤต มีโอกาสทางธุรกิจอย่างมหาศาลที่ซ่อนอยู่ ขึ้นอยู่กับว่าคุณสามารถ "พลิกวิกฤตให้เป็นโอกาส" ได้หรือไม่ #NEOBYCMMU #โอกาสใหม่ #โอกาสใหม่ในสังคมอายุยืน แหล่งอ้างอิง: เสวนา “สังคมสูงวัย: โอกาสของธุรกิจไทย” โดย สมาคมเศรษฐศาสตร์ธรรมศาสตร์ TDRI Annual Public Conference 2019 “อะไรจะเปลี่ยนไป... เมื่อไทยกลายเป็นสังคมอายุยืน?” โดย ดร.สมเกียรติ ตั้งกิจวานิชย์ The Longevity Economy: Generating Economic Growth and New Opportunities for Business by Oxford Economics

70 views

NEO ACADEMY 

BY COLLEGE OF MANAGEMENT 

MAHIDOL UNIVERSITY

69 Vipawadee Rangsit Road
Samsennai, Phayathai District,
Bangkok, Thailand 10400


Contact
Phone: 092-916-4265
Email: support@neobycmmu.com
Line: @neobycmmu (have @ at the front)

 

  • Facebook
Blockdit.png
  • YouTube